Η κατοικία του Καποδίστρια και το «Παλάτιον» ή «Κυβερνείον»
Αγνώστου ζωγράφου, H άφιξη του πρώτου Κυβερνήτη Ιωάννη Καποδίστρια, στο Ανάπλι, στις 7 Ιανουαρίου 1828, (λεπτομέρεια), ελαιογραφία σε καμβά, χ.χ. Την άφιξη του Καποδίστρια (1776-1831), πρώτου Κυβερνήτη της Ελλάδας, στο Ναύπλιο στις 7 Ιανουαρίου 1828, συνόδευσαν εκδηλώσεις ενθουσιασμού. Η παρουσία αγγλικών, γαλλικών και ρωσικών πολεμικών πλοίων ερμηνεύτηκε ως άτυπη αναγνώριση της ανεξαρτησίας της Ελλάδας.
Σχέδιο της πόλης του Ναυπλίου από τον Θ. Βαλλιάνο, που είχε ανασχεδιαστεί στην Κέρκυρα, όπου βρισκόταν το 1934, από τον Wulf Schaefer. Με βέλος σημειώνουμε τη θέση όπου το περίγραμμα του Κυβερνείου. Δημοσιεύεται στο: «Αρχαιολογία και Τέχνες», τεύχος 43, 1992
Το Κυβερνείο όπως το σχεδίασε ο Andalbert Marc γύρω στα 1833. Το σχέδιο βρίσκεται στο βαυαρικό στρατιωτικό μουσείο του Ίνγκολοταντ.
Κυβερνείο, Παλατάκι Ι. Καποδίστρια από ανατολικά. «Εστία» (τεύχος Ιουλ.-Δεκ. 1890).
Η κύρια όψη του Κυβερνείου, σε σχέδιο του Α. Κοντόπουλου (δημοσιεύθηκε από την Σ. Καρούζου στο «Ναύπλιο», 1979).
Σχέδιο της κύριας όψης του Κυβερνείου από τον Wulf Schaefer. Διαφέρει σαφώς από εκείνη των δημοσιευόμενων φωτογραφιών. Μήπως πρόκειται για πρόταση αποκατάστασης των όψεων; Με τα αρχικά του W.S. υπάρχει και η χρονολογία 1935. Πιθανόν το σχέδιο να έγινε με βάση τυχόν ερείπια του κτιρίου, αν υπήρχαν ακόμα το έτος εκείνο.
Φωτογραφία του Κυβερνείου κατά την πρώτη εικοσαετία του 20ου αιώνα από τον Παν. Μαζαράκη (1886-1972), γραμματέα της Εισαγγελίας Εφετών Ναυπλίου. Δεξιά το κτίριο του οπλοστασίου. O Μαζαράκης το 1916 αγόρασε την πρώτη «Κόντακ» στην πόλη και τράβηξε σειρά ιστορικών φωτογραφιών. Δημοσιεύεται στο: «Αρχαιολογία και Τέχνες», τεύχος 44, 1992.
Φωτογραφία του Κυβερνείου κατά την πρώτη εικοσαετία του 20ου αιώνα από τον Παν. Μαζαράκη (1886-1972), γραμματέα της Εισαγγελίας Εφετών Ναυπλίου. Δημοσιεύεται στο: «Αρχαιολογία και Τέχνες», τεύχος 44, 1992.
Οι πυροσβέστες στην πυρκαγιά το 1929. Δεξιά, στην ένθετη εικόνα, το Παλατάκι. μετά την πυρκαγιά της 16ης Οκτωβρίου 1929. «Απόπειρα», ημερολόγιο 1998.
Το γραφείο του βασιλιά Όθωνα στο Ναύπλιο. Υδατογραφία του A.Haubenschmid. Αθήνα, Εθνικό Ιστορικό Μουσείο.
Μέρος όψης του Κυβερνείου, σε ταχυδρομικό δελτάριο με ένδειξη εκδότη τα αρχικά «Φ.Σ.» και χωρίς τυπωμένη χρονολογία. Τέθηκε στη διάθεσή μου, για το άρθρο αυτό, από την κ. Μάρω Αδάμη. Δημοσιεύεται στο: «Αρχαιολογία και Τέχνες», τεύχος 44, 1992.
Φωτογραφία του Κυβερνείου κατά την πρώτη εικοσαετία του 20ου αιώνα από τον Παν. Μαζαράκη (1886-1972), γραμματέα της Εισαγγελίας Εφετών Ναυπλίου. Δημοσιεύεται στο: «Αρχαιολογία και Τέχνες», τεύχος 44, 1992.
Ναύπλιο. Φωτογραφία του Κυβερνείου, δημοσιεύεται στο βιβλίο, του Γερμανού Herbert Lehman «Argolis. I: Landeskunde der Ebene von Argos und ihrer Randgebiete», 1937, Αθήνα, Deutsches Archäologisches Institut.
Κύριο άρθρο τοπικής εφημερίδας μετά την πυρκαγιά. Το ψήφισμα του Δημοτικού Συμβουλίου Ναυπλίου, για την αποτροπή εκποίησης του χώρου του Κυβερνείου.
[1] Στα τεύχη 30 (Μάρτ. 1989) και 31 (Ιούν. 1989) η γενική εισαγωγή και άρθρο για το κτίριο του «Δημοσίου Καταστήματος» (σήμερα Δημαρχείου)· στα τεύχη 32 (Σεπτ. 1989) και 33 (Δεκέμ. 1989) άρθρο για το κτίριο του «Αλληλοδιδακτικού Σχολείου» (σήμερα πρώτου Δημοτικού σχολείου) και στο τεύχος 36 (Σεπτ. 1990) για το κτίριο του «Καλλεργείου» (σήμερα μουσείου). Επίσης, συμπληρωματικό άρθρο στο τεύχος 38 (Μάρτ. 1991). Στο τεύχος 13 των «Αρχιτεκτονικών Θεμάτων» (1979) είχαμε δημοσιεύσει μία πρώτη μελέτη για το κτίριο των Στρατώνων του Καποδίστρια. Από τότε έχουμε συγκεντρώσει πολύ πλουσιότερο γραπτό και φωτογραφικό υλικό για το κτίριο αυτό, που είναι αδύνατο να δημοσιευθεί στον περιορισμένο χώρο της «Αρχαιολογίας». Τέλος, στο περιοδικό του Άργους «Ελλέβορος» (τχ. 6-7, Καλοκαίρι 1990) δημοσιεύσαμε τη μελέτη «Ο Καποδίστριας στο Άργος», η οποία κατά κάποιον τρόπο συμπληρώνει την παρούσα.
[2] Βλ. ανακοίνωσή μας στο διεθνές συνέδριο για τις ελληνικές πόλεις (Οκτώβριος 1984), που δημοσιεύθηκε στα Πρακτικά του («Ο σχεδιασμός του Ναυπλίου επί Καποδίστρια, 1828-33. Η ειδική περίπτωση και τα γενικότερα προβλήματα», Αθήνα 1985).
[3] Μέσα στην πόλη, το κτίριο της παλαιάς αποθήκης του ενετικού στόλου (σήμερα μουσείο Ναυπλίου) χρησιμοποιήθηκε επίσης ως στρατώνας, γνωστός ως «της Πλατείας του Πλατάνου». Ο μεγάλος στρατώνας της Ακροναυπλίας, ο οποίος αργότερα έγινε γνωστός για τις φυλακές που στέγασε, ήταν επίσης κτίριο της Ενετοκρατίας, σύμφωνα με στοιχεία που έχουμε βρει. Μετά από επίσκεψη του Παττακού με ελικόπτερο, το 1973, κατεδαφίσθηκε μαζί με άλλα ιστορικά κτίρια για να πάρει τη θέση του ο όγκος του «Ξενία Παλάς», σήμερα μεταξύ των άκρως προβληματικών επιχειρήσεων.
[4] Βλ. Χρ. Ρέππα, «Γενική απογραφή του πληθυσμού του Ναυπλίου κατά το 1825», στη «Μνημοσύνη», τόμ. 9ος, 1984, σ. 293.
[5] Δημοσιεύθηκε από τον Μάμουκα στο: «Συλλογή των κατά την αναγέννησιν της Ελλάδος…», τόμος ΙΑ’, 1852, και αναδημοσιεύθηκε από τον Λαμπρυνίδη («Ναυπλία»).
[6] ΓΑΚ, Γεν. Γραμμ., φ. 12. (Ταυτόσημη πληροφορία δίδει ο Βούλγαρης στη «Notice», Παρίσι 1832, σσ. 3-4 στη σ. 27 έγγραφο του Καποδίστρια).
[7] Βλ. χΦ. για Β’ έκδοση «Ναυπλίας», Μιχ. Λαμπρυνίδη, σελ. 293.
[8] ΓΑΚ, Γεν. Γραμμ., φ. 54.
[9] Βλ. σχετικά το διαφωτιστικό άρθρο του Π. Γ. Κρητικού «Ο Ιωάννης Καποδίστριας τέκτων κανονικός», στον «Ερανιστή», τεύχ. 15-16, 1965, σ. 141.
[10] Τόμος Ι της «Αλληλογραφίας» του, στα γαλλικά, σ. 385. Στη «Notice» (όπ. παρ., σσ. 3-4) ρητά αναφέρεται ότι ο Καποδίστριας του ανέθεσε να διαρρυθμίσει μια κατοικία γι’ αυτόν.
[11] Ημερολόγιο δαπανών του μηνός Ιουνίου» (1828).
[12] Σελ. 278 και 283, σημ. 1. Από την Γ’ έκδοση (ανατύπωση) του «Παλαμήδη», Ναύπλιο 1975.
[13] Σελ. 280.
[14] Σελ. 313-314.
[15] Φύλλο αρ. 8 της 25.1.1902, σ. 3. Στην εφημερίδα του Ναυπλίου «Σύνταγμα» της 4.2.1940 δημοσιεύεται άρθρο, σύμφωνα με το οποίο ο Σύλλογος κουρέων και κομμωτών της πόλης «είχεν παραλάβει παρά του Δήμου Ναυπλιέων την έκτασιν ένθα άλλοτε ήτο η έπαυλις του πρώτου Κυβερνήτου της Ελλάδος». Σύμφωνα με το ίδιο άρθρο, η παραχώρηση έγινε το 1903, με τον όρο ο σύλλογος να την διαχειρίζεται επί μία εικοσιπενταετία, προθεσμία που παρατάθηκε αργότερα. Εκεί οικοδόμησαν το ναό του Αγ. Ιωάννη του Προδρόμου, του οποίου τη διαχείριση αποφασίσθηκε το 1940 να αναλάβει το Δ.Σ. του Νεκροταφείου Ναυπλίου, που βρίσκεται ακριβώς στους πρόποδες του Παλαμηδιού, προς βορρά. Πιθανότατα πρόκειται για το ίδιο μέρος, και έτσι μπορεί να γίνει η σχετική ταύτιση.
[16] Στα «Κερκυραϊκά Χρονικά», 1965, σ. 56.
[17] Τόμος Α’, σ. 98, από την πρόσφατη έκδοση του «Ερμή» (Αθήνα 1973).
[18] Την άνοιξη (πιθανόν Μάιο) του 1832 η Γραμματεία της Επικρατείας τον είχε διορίσει Γερουσιαστή, θέση που αρνήθηκε, δικαιολογούμενος ότι ήταν πληρεξούσιος για την Εθν. Συνέλευση (βλ. «Εθνική Εφημερίδα» της 28.5.1832, σ. 68).
[19] Δημοσιεύθηκαν για πρώτη φορά το 1858. Το παρατιθέμενο απόσπασμα είναι από την επανέκδοση της «Νέο-ιστορικής βιβλιοθήκης», τόμος Α’, σσ. 325 και 327, 1955.
[20] Στη μετάφραση του Άγγ. Βλάχου, Αθήνα-Κων/πολη 1873, σσ. 25 και 409.
[21] Έκδοση Δημητράκου. Αθήνα 1932, σσ. 92-93.
[22] ΓΑΚ, Αρχ. Βλαχ., φ. 122.
[23] ΓΑΚ, Γεν. Γραμμ., φ. 13.
[24] ΓΑΚ, Γεν. Γραμμ., φ. 14.
[25] «Αλληλογραφία» στα γαλλικά, επιστολή του της 12.3.28.
[26] ΓΑΚ, Γεν. Γραμμ., φ. 54.
[27] ΓΑΚ, Γεν. Γραμμ., φ. 114.
[28] ΓΑΚ, Γεν. Φροντ., Φ. 40.
[29] Καποδ. αρχείο Κέρκυρας, φ. 357.
[30] ΓΑΚ, Γεν. Γραμμ., φ. 252, έγγραφο αρ. 5894 της 15.9.1830.
[31] Το ίδιο, έγγραφο αρ. 6144, της 25.9.1830.
[32] Αθήνα, 1894, σελ. 255.
[33] Αθήνα, 1894, σελ. 181.
[34] Πρωτοεκδόθηκε το 1898. Χρησιμοποίησα εδώ την τρίτη έκδοση (Ναύπλιο, 1975), σελ. 284 βλ. και σημ. 1, στη σελ. 332.
[35] Σελ. αντίστοιχα 310, 335 και 352.
[36] Λήμμα «Ναύπλιον», 1932.
[37] Έκδοση της Εμπορικής Τράπεζας της Ελλάδος, 1979. Η ίδια, στο ξεχασμένο, σημαντικό και πάντως αμφιλεγόμενο άρθρο της «Το τέλος της φοινικιάς» (στη «Νέα Εστία», της 1.4. 1943, με βάση κείμενό της του 1936), γράφει επίσης: «Το «Παλατάκι» του Καποδίστρια στ’ Ανάπλι, που κάηκε εδώ και λίγα χρόνια, μαζί με το περιεχόμενό του, το πολύτιμο αρχείο, στάθηκε ένα από τα πρώτα κρατικά κλασικιστικά κτίρια. Ο νέος ρυθμός δεν εκφράζεται εδώ με κολόνες ή με άλλα αρχιτεκτονικά μέλη, αλλά με την καθαρότητα στα περιγράμματα, με τον αδρό χωρισμό κάθε πατώματος, και με τον τονισμό της οριζόντιας γραμμής. Αντί να υψώνεται κάθετα, όπως τα στενόμακρα σπίτια της Τουρκοκρατίας, τραβάει σε πλάτος, χαμηλώνει και απλώνεται. Σαν εισαγωγή στην πρόσοψή του, αλλά και σα συμπλήρωμα της απλής αρχιτεκτονικής του, υψώνονταν στην απέναντί του πλατεία μια ομάδα φοινικιές, που τις έβλεπε κανείς έως τελευταία μπροστά στο κενό που είχε αφήσει το Παλατάκι. Ήταν ακόμη οι φοινικιές αυτές ένας τόνος επισημότητας στο χτίριο, ένα γιορταστικό στολίδι».
[38] «Το Ναύπλιο από τον 13ο αιώνα ως σήμερα», Τμήμα Ε’ Αρχιτεκτόνων, 1974.
[39] ΓΑΚ, Γεν. Γραμμ., φ. 209 β.
[40] Αναφέρεται από τον Απ. Βακαλόπουλο στην «Ιστορία του νέου Ελληνισμού», τόμος 8ος, σελ. 252.
[41] ΓΑΚ, Γεν. Γραμμ., φ. 224.
[42] «Narrative of a Journey through Greece in 1830», Λονδίνο 1830, σελ. 142-143.
[43] ΓΑΚ, Γραμμ. Στρ. και Ναυτ., φ. 12, με άλλα δύο συναφή έγγραφα.
[44] Της 22.2.1830, σελ. 64.
[45] ΓΑΚ, Γραμμ. Στρ. και Ναυτ., φ. 22.
[46] Στο έργο του Κ. Καιροφύλα, «Ο Καποδίστριας και οι Γάλλοι περιηγηταί», έκδοση «Φιλολογικού Ν. Κόσμου», στο κουτί 59 του Αρχείου Βλαχογιάννη, των ΓΑΚ.
[47] Έτσι, στα φύλλα της 10.12.1830 (σελ. 456), της 10.1.1831 (εμπρός σελίδα), της 29.4.1831 (σελ. 178 το αποκαλεί «παλάτιον της Κυβερνήσεως»), της 20.5.1831 (εμπρός σελίδα, αρ. 211· η ίδια ονομασία) και της 14.10.1831 (σελ. 79, άρθρο υπό τον τίτλο «εγχώριοι ειδήσεις», που αρχίζει με τα εξής: «Εις έν των δωματίων του παλατίου της Κυβερνήσεως, λαμπρώ και πενθίμως κεκοσμημένω, εξετέθη ήδη η λάρναξ η φέρουσα τον νεκρόν της Α.Ε. του μακαρίτου Κυβερνήτου, προς κοινήν επίσκεψιν»). Η Ελ. Κούκου, στο άρθρο της «Ο ανέκδοτος κατάλογος των υπαρχόντων του Κυβερνήτου Ιω. Καποδίστρια» («Δελτίον Ιστ. και Εθν. Εταιρείας της Ελλάδος», τόμ. ΙΕ’, 1961), δημοσιεύει σε μετάφραση το γαλλικό χειρόγραφο, που βρίσκεται στο Καποδιστριακό Αρχείο της Κέρκυρας, όπου το κτίριο αποκαλείται «ανάκτορο».
[48] ΓΑΚ, Αρχ. Βλαχ., Γεν. Γραμμ., φ. 91.
[49] ΓΑΚ, Γραμμ. Στρ. και Ναυτ., φ. 108.
[50] Βερολίνο, 1863. Το απόσπασμα από τη μετάφραση στα ελληνικά «Αναμνήσεις και ανταποκρίσεις από την Ελλάδα (1832-1833)», του Α. Σπήλιου, Τολίδης, 1976.
[51] Ναύπλιο, Αρχείο Αργολίδας, Δημοτογράφηση Ναυπλίου 1839, αρ. 165, «διακήρυξις» για σπίτι και στοιχεία Δ. Παπαλεξόπουλου.
[52] Βλ. σχετικά Λαμπρυνίδη, Γ’ έκδ., σελ. 312 και 315.
[53] Βλ. διάφορα έγγραφα στα ΓΑΚ, Οικον., φ. 329, 336, 338 και 358.
[54] «Ο Σωτήρ», 28.1.1834, στη στήλη των ειδήσεων· το ίδιο και στο φύλλο του της 31.1.1835, στη στήλη «Εσωτερικά».
[55] Στο «Excursions en Grece», Παρίσι 1834, σελ. 123.
[56] Του Temple από το έργο του «Travels in Greece and Turkey», Λονδίνο, τόμος 1, 1843, σελ. 35 (για επίσκεψή του το 1834), και του Knight (από επίσκεψή του το 1838) από το έργο του «Oriental outlines» (Λονδίνο 1839). Την ίδια εποχή, βρίσκουμε στην «Αποθήκη των ωφελίμων γνώσεων» (αρ. 94, Οκτ. 1844) μνεία του «Βασιλικού Παλατίου» (σελ. 149).
[57] ΓΑΚ, Οθωνικό, ΜΓ’1, a1, φ. 35.
[58] Ίδια παραπομπή.
[59] Ο πρίγκιπας Αδαλβέρτος, αδελφός του Όθωνα, εκεί καταλύει (βλ. εφημ. «Ο Έλλην», φ. 9, της 7.3.1858, σελ. 2, στ. 3). Ο Όθωνας επισκέπτεται το Ναύπλιο από τις 23 Φεβρουαρίου έως τις 3 Μαρτίου.
[60] Η εφημερίδα του Ναυπλίου «Αργολίς» (φ. 36, της 30.4. 1866) αφιερώνει κύριο άρθρο της, με αφορμή τα σχέδια για ανέγερση ανακτόρου του Γεωργίου Α’ στην Τρίπολη και τις προτάσεις για μετατροπή του Κυβερνείου σε κτίριο γραφείων δημόσιας υπηρεσίας. Σε επόμενο φύλλο της (αρ. 39, της 6.6. 1866) επιτίθεται, πλέον, ανοιχτά στον υπουργό Οικονομικών για τη σχετική πρόταση.
[61] Ο Jerningham, το 1873, περιγράφει δεξίωση που έγινε στη Νομαρχία το 1870, δίχως να αναφέρει το κτίριό της. Στο «Ανάκτορον» αναφέρεται και ο «Οδηγός της Ελλάδος», του 1875 (σελ. 260 και 261), δίχως να προσδιορίζει την τότε χρήση του κτιρίου, ενώ ο Η. Belle, στο έργο του «Trois annees en Grece» (Παρίσι 1881), αναφέρεται στο «ανάκτορο της Κυβερνήσεως που έκτισε ο Καποδίστρας» (σελ. 273).
[62] Εφημερίδα «Πρόοδος» του Ναυπλίου, περίοδος Β’. φ. 4, της 15.10.1884.
[63] Στη «Γεωγραφία» του για την Αργολιδοκορινθία (σελ. 72).
[64] Ο Gabriel Thomas, στο έργο του «Etudes sur la Grece- (Παρίσι 1895), γράφει «L’ ancient palais du gouvernement provisoire, presque unemasure» (σελ. 180), ενώ στην εφημερίδα «Ακρόπολις», της 31.5.1899 (σελ. 2, στ. 6), αναφέρονται τα εξής: «Το ιστορικόν κτίριον, όπου νυν η Νομαρχία, και το οποίον άλλοτε εχρησίμευσεν ως ανάκτορον του Βασιλέως Όθωνος, εξήτασεν ο Βασιλεύς μετ’ ενδιαφέροντος. Ο κ. Νομάρχης παρέστησεν εις τον Βασιλέα ότι το κτίριον είναι ετοιμόρροπον. Ο Βασιλεύς εξέφρασε την ζωηράν λύπην Του διά τούτο και σχεδόν ηγανάκτησεν ειπών ότι πρέπει να ληφθώσι σύντονα μέτρα δια την επισκευήν του». Ο Γεώργιος Α’ είχε επισκεφθεί το Ναύπλιο με την ευκαιρία της Α’ Πανελλήνιας Γεωργοκτηνοτροφικής Έκθεσης, που είχε οργανωθεί στο προαύλιο των Στρατώνων Καποδίστρια στο Άργος.
[65] Εφημερίδα Ναυπλίου «Σύνταγμα», φ. 1588, της 18.8.1929.
[66] Το «Σύνταγμα», στις 27.10.29. δημοσιεύει κύριο άρθρο με τον τίτλο «Ταχίστη ανοικοδόμησις», όπου υποστηρίζεται ότι όλοι οι σύλλογοι και οι δημότες πρέπει να κινητοποιηθούν για την ανακατασκευή του κτιρίου. Από τις αθηναϊκές εφημερίδες. Στο «Έθνος» της 16.10.29 δίδεται η πληροφορία ότι στο ισόγειο στεγαζόταν το βιβλιοχαρτοπωλείο Χριστόπουλου, ενώ στο φύλλο της επομένης δίδεται η πολύ σημαντική πληροφορία ότι το κτίριο καιγόταν ακόμα, ενώ καταστράφηκαν και τα αρχεία του Καποδίστρια στη Νομαρχία. Η ίδια πληροφορία περνάει και στην «Καθημερινή» της ίδιας μέρας. Η «Πρωία» της ίδιας μέρας επιτίθεται έντονα κατά της ιστορικής αμνησίας και του αμέριμνου της εποχής, ενώ στις 19 Οκτωβρίου θίγει το θέμα της καταστροφής του αρχείου, υποστηρίζει ότι τα έγγραφα θα είχαν… τοπικό ενδιαφέρον και υπογραμμίζει ότι τα με γενικό ενδιαφέρον βρίσκονται ήδη στα ΓΑΚ… Σε άλλο άρθρο, την ίδια μέρα, εκφράζονται υπόνοιες εμπρησμού (που στις 17.10 είχε αποκλεισθεί) και στηλιτεύεται η παραμόρφωση του Ναυπλίου, μεταξύ άλλων και η κατεδάφιση της Πύλης της Ξηράς. Για την καταστροφή του καποδιστριακού αρχείου επιμένει και το «Ελεύθερον Βήμα» της 18 Οκτωβρίου, που την προηγουμένη έθετε το θέμα της έλλειψης πυροσβεστικής υπηρεσίας στους Δήμους. Η «Βραδυνή» της 16.10 δίδει και αυτή μεγάλη έκταση στο γεγονός, ενώ στις 18.10 επανέρχεται με ειδικό σχόλιο και καυτηριάζει την αδιαφορία του κράτους για τα ιστορικά κτίρια. Η «Εστία» της 16.10 δίδει και αυτή έκταση στο γεγονός και αναφέρεται στην καταστροφή των αρχείων, ενώ το «Εμπρός» της 17.10 πληροφορεί ότι η φωτιά άρχισε από το ισόγειο και χαρακτηρίζει την αποτέφρωση του κτιρίου ως εθνική απώλεια.
[67] «Σύνταγμα» της 17.11.29, για τη σύσκεψη που έγινε στις 3 Νοεμβρίου, τη μέρα που η ίδια εφημερίδα δημοσίευε, πάλι, άρθρο για την ανακατασκευή του κτιρίου.
[68] Βλ. «Ναυπλιακή Ηχώ» της 1.1.1930. Αργότερα, στα φύλλα της 3 και 17 Αυγούστου, πληροφορεί για την αναβολή ανεγέρσεως νέου Διοικητικού Μεγάρου, οπότε απαντά ο Αλ. Βερδέλης με το επιχείρημα ότι το έργο εντάσσεται σε γενικότερο πρόγραμμα.
[69] Δημοσιεύεται στη «Ναυπλιακή Ηχώ» της 3.12.1933.
[70] ΦΕΚ Α’, αρ. 165, της 19.5.1934, απόφαση Υπουργού Παιδείας Ι. Μακρόπουλου, και προεδρικό διάταγμα της 14.5.1934, του Αλ. Ζαΐμη.
[71] Έχουμε στην κατοχή μας σειρά εγγράφων με αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου και προτάσεις της Νομαρχίας. Το Κεντρικό Συμβούλιο του τότε ΥΧΟΠ γνωμοδότησε, το 1983, ευνοϊκά για το θέμα, και τότε το νέο Δημοτικό Συμβούλιο, με πλειοψηφία του ΠΑΣΟΚ (δήμαρχος ο Γιάν. Μελίδης, σήμερα βουλευτής), πήρε αντίθετη απόφαση και το θέμα «έκλεισε».
Βασίλης Κ. Δωροβίνης
Ο Βασίλης Κ. Δωροβίνης είναι δικηγόρος, πολιτικός επιστήμονας και ιστορικός με ερευνητικές εργασίες στον τομέα της νεότερης ιστορίας. Το 2012 βραβεύτηκε από την Ακαδημία Αθηνών για τη δράση και τις μελέτες του στον τομέα της πολιτισμικής κληρονομιάς.
Περιοδικό, «Αρχαιολογία και Τέχνες» τεύχη 43-44, 1992.
* Οι επισημάνσεις με έντονα γράμματα οφείλονται στην Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη.
Διαβάστε ακόμη: