Skip to content

Στις 3 Μαρτίου 1966 ανακοινώνεται η απέλαση και του τελευταίου Έλληνα υπηκόου κατοίκου Κωνσταντινούπολης, με εξαίρεση περίπου 1.500 άτομα που παρέμειναν για ειδικούς λόγους αλλά με καθεστώς αλλοδαπού.

Δημοσίευμα ελληνικής εφημερίδας της εποχής για τις απελάσεις (πηγή: Ιστορικό Αρχείο Προσφυγικού Ελληνισμού)• Το 1941-2 εφαρμόστηκε μια πετυχημένη «συνταγή» από την περίοδο της Γενοκτονίας των χριστιανικών πληθυσμών, η επιστράτευση των ανδρών στα τάγματα εργασίας.
• Το 1942 ψηφίστηκε ο ληστρικός φόρος περιουσίας. Βασικά κριτήρια για τον καθορισμό του φόρου –γνωστού και ως βαρλίκι– ήταν η θρησκεία και η εθνικότητα.
• Το 1955 έγιναν τα Σεπτεμβριανά, το ανθελληνικό πογκρόμ που περιγράφηκε ως «Η Νύχτα των Κρυστάλλων» του ελληνισμού της Πόλης.
Κατεβαίνοντας από το αεροσκάφος της Ολυμπιακής (πηγή: Οικουμενική Ομοσπονδία Κωνσταντινουπολιτών)
Διακρίσεις δεν έγιναν ούτε για τους ασθενείς (πηγή: Οικουμενική Ομοσπονδία Κωνσταντινουπολιτών)• διορισμός κρατικών «υποδιευθυντών» στα ελληνικά σχολεία,
• στοχοποίηση ιδρυμάτων και οργανισμών,
• ανακρίσεις στελεχών κοινοτήτων

Χαρακτηριστικό παράδειγμα ήταν η έρευνα κατά του μειονοτικού ιδρύματος Βαλουκλή (νοσοκομείο-γηροκομείο), επειδή δωρεά εξοπλισμού θέρμανσης θεωρήθηκε ύποπτη για μεταφορά όπλων.

Κεντρικός συντονιστικός μηχανισμός των μέτρων υπήρξε η Ειδική Επιτροπή Μειονοτήτων που ιδρύθηκε το 1962 και λειτουργούσε απευθείας στο πρωθυπουργικό γραφείο. Η ύπαρξη και ο ρόλος της αποκαλύφθηκαν μόλις το 2004.

Στελέχη της επιτροπής συνδέονταν με προηγούμενα επεισόδια διώξεων, γεγονός που ενισχύει την εικόνα μιας μακροχρόνιας κρατικής στρατηγικής.

Διεθνείς ευθύνες και ελληνική αδράνεια

Η απέλαση των Ελλήνων υπηκόων θεωρείται σοβαρή παραβίαση διεθνών συνθηκών, μεταξύ των οποίων η Συνθήκη της Λοζάνης και η Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Παρ’ όλα αυτά, καμία από τις χώρες που τις είχαν συνυπογράψει δεν προσέφυγε σε διεθνή δικαστήρια για την προστασία της ομογένειας.

Παράλληλα, η αντίδραση των ελληνικών κυβερνήσεων της περιόδου 1964-74 χαρακτηρίζεται από πολλούς ιστορικούς ως ανεπαρκής έως αδιάφορη.

Έτσι, μέσα σε έναν χρόνο ο αριθμός των Ελλήνων της Πόλης μειώθηκε από περίπου 90.000 σε 30.000. Η εξέλιξη αυτή αποτέλεσε καίριο πλήγμα για έναν από τους αρχαιότερους ελληνικούς πληθυσμούς της Μεσογείου.

Οι απελάσεις του 1964-65 θεωρούνται από πολλούς ιστορικούς το τελειωτικό χτύπημα του ελληνισμού της Κωνσταντινούπολης – όχι επειδή τον εξαφάνισαν, αλλά επειδή διέκοψαν τη φυσική ιστορική του συνέχεια.

Το πρωτότυπο άρθρο https://www.pontosnews.gr/834825/istoria/apelaseis-ton-ellinon-tis-konstantinoypolis-to-schedio-poy-dielyse-romeiko/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=apelaseis-ton-ellinon-tis-konstantinoypolis-to-schedio-poy-dielyse-romeiko ανήκει στο ΙΣΤΟΡΙΑ – pontosnews.gr .