Η Ελλάδα «ανεβαίνει κατηγορία» στην Έρευνα & Ανάπτυξη, αλλά η σύγκλιση με την ΕΕ παραμένει στοίχημα – Τα τέσσερα σενάρια για το 2030 

Η Ελλάδα βρίσκεται σε ένα από τα πιο καθοριστικά σταυροδρόμια της τελευταίας δεκαετίας ως προς την Έρευνα και Ανάπτυξη (R&D). Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία – τόσο της Eurostat όσο και του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης – η χώρα καταγράφει τη μεγαλύτερη σωρευτική αύξηση δαπανών R&D στην Ευρώπη για την περίοδο 2014–2024• η σημαντική άνοδος των εταιρικών επενδύσεων,
• η εγκατάσταση κέντρων R&D πολυεθνικών ομίλων (στο software, τη φαρμακοβιομηχανία, τα data centers),
• η σταδιακή ενίσχυση της δημόσιας χρηματοδότησης μέσω ΕΛΙΔΕΚ, ΕΣΠΑ και Ταμείου Ανάκαμψης,
• η ανάπτυξη ενός μικρού αλλά ταχέως αναπτυσσόμενου οικοσυστήματος νεοφυών επιχειρήσεων.Η Ελλάδα σταθεροποιείται στη μεσαία ομάδα της ΕΕ, προσελκύει κάποιες μεγάλες επενδύσεις, ενισχύει το ανθρώπινο δυναμικό, αλλά δεν φτάνει τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Το οικοσύστημα ωριμάζει, αλλά δεν απογειώνεται.Απαιτεί μακροχρόνια σταθερότητα, ισχυρά φορολογικά κίνητρα, θεσμικές μεταρρυθμίσεις και προσέλκυση διεθνών κέντρων τεχνολογίας. Σε αυτή την περίπτωση, η Ελλάδα μετατρέπεται σε κόμβο καινοτομίας στη ΝΑ Ευρώπη και μειώνει δραστικά τη «διαρροή εγκεφάλων».Η χώρα χάνει τη δυναμική της, ενώ το brain drain συνεχίζεται. Το οικοσύστημα δεν καταρρέει, αλλά «παγώνει», αφήνοντας την Ελλάδα πίσω σε τομείς όπως η τεχνητή νοημοσύνη, η πράσινη τεχνολογία και η βιοτεχνολογία.Πρόκειται για σενάριο βαθιάς κρίσης: δημοσιονομική πίεση, αποεπένδυση από τον ιδιωτικό τομέα και αποχώρηση πολυεθνικών. Το οικοσύστημα επιστρέφει στα επίπεδα προ δεκαετίας.

Μεταρρυθμίσεις, θεσμική συνέχεια και παραγωγικό υπόδειγμα

Διαβάστε επίσης:Το κρυφό κεφάλαιο της ζωής στη Γη αποκαλύπτεται – Η ανακάλυψη που «σβήνει» 160 εκατομμύρια χρόνια ιστορίας

Το υπουργείο Οικονομίας επισημαίνει ότι «η Ελλάδα χρειάζεται συνέπεια, όχι απλώς ενίσχυση». Το οικοσύστημα έχει φτάσει σε σημείο που απαιτεί αλλαγές σε προμήθειες, συμβάσεις, συνεργασίες δημόσιου–ιδιωτικού τομέα, ταχύτερες διαδικασίες, αποτελεσματικότερη αξιοποίηση ευρωπαϊκών πόρων και ένα μοντέλο συνεργασίας πανεπιστημίων–επιχειρήσεων που παραμένει ζητούμενο.

Διαβάστε επίσης:Η ανακάλυψη που μπορεί να αλλάξει όσα ξέρουμε για τη γήρανση: Κύτταρα «ζόμπι» καταστρέφουν σιωπηλά το ήπαρ

Η χώρα έχει κάνει ένα σημαντικό βήμα: από ουραγός της Ευρώπης, βρίσκεται πλέον σε ανοδική τροχιά και αναπτύσσει ένα συμπαγές οικοσύστημα γνώσης. Το στοίχημα της επόμενης εξαετίας είναι αν αυτή η πρόοδος θα μετατραπεί σε ένα νέο παραγωγικό μοντέλο, το οποίο θα βασίζεται περισσότερο στην καινοτομία και λιγότερο στην κατανάλωση.

Αυτό θα είναι και το πραγματικό τεστ για το ποια Ελλάδα θα δούμε το 2030.